as_czerwony.jpg
HomeSzczepienia kotów

Szczepienia kotów.

Lek. wet. Jarosław Balcerak

Bardzo często właściciele kotów pytają o to, kiedy i przeciwko jakim chorobom należy je szczepić?
W Polsce szczepimy koty przeciwko następującym chorobom:

  • panleukopenii - chorobę tą wywołuje parwowirus kotów, który oprócz zapalenia jelit powoduje znaczne obniżenie poziomu leukocytów we krwi (stąd nazwa choroby) i spadek odporności. Najczęściej atakuje młode osobniki. Padają kocięta już trzy, cztero tygodniowe, ale najwięcej zachorowań jest między szóstym tygodniem, a czwartym miesiącem życia. Zakażenie ciężarnych kotek może powodować obumarcie płodów, ronienia lub rodzenie się kotów z uszkodzonym układem nerwowym.

  • wirusowemu zakażeniu dróg oddechowych - zakaźny katar kotów (herpeswirus, caliciwirus), jest to wirusowe zapalenie jamy nosowej, górnych dróg oddechowych oraz spojówek i jamy ustnej, wikłane zakażeniami bakteryjnymi. Chorują koty po wygaśnięciu odporności matczynej w wieku od sześciu do dwunastu tygodni. U dorosłych osobników występuje w postaci przewlekłego, nawrotowego zapalenia jamy nosowej, zatok i spojówek. Chorują najczęściej koty w dużych skupiskach, a więc w hodowlach, sklepach, schroniskach dla zwierząt, skupiskach dzikich kotów.

  • białaczce kotów - bardzo często występująca choroba zakaźna kotów. Przyczyną choroby jest wirus białaczki kotów, który powoduje przewlekłe zakażenia u tych zwierząt. Obraz chorobowy jest bardzo różnorodny, zwierzęta chudną, nie mają apetytu, są apatyczne. Często występuje powiększenie węzłów chłonnych oraz gorączka. Następuje spadek odporności (dodatkowe wikłanie zakażeniami bakteryjnymi, wirusowymi) mogą pojawiać się przewlekłe zapalenia dziąseł, dróg oddechowych, biegunki). Mogą rozwijać się guzy nowotworowe (chłonniakomięsaki). U kotek zakażenie wirusem białaczki powoduje zamieranie płodów, poronienia oraz bezpłodność. Chorują głównie osobniki młode.

  • wściekliźnie - wywoływanej przez wirus chorobotwórczy dla wielu gatunków zwierząt. Choroba ma przebieg ostry z zapaleniem mózgu i kończy się śmiercią. Od wystąpienia pierwszych objawów wścieklizny do śmierci kota upływa od jednego do ośmiu dni. Choroba jest również groźna dla człowieka, stąd bardzo ważne są szczepienia zwierząt przeciwko wściekliźnie, w tym kotów, które mają kontakt ze środowiskiem zewnętrznym.

  • chlamydofilozie (dawniej zwana chlamydiozą) - chorobę wywołują bakterie, które są jedną z głównych przyczyn długotrwałego i nawracającego zapalenia spojówek u kotów. Schorzenie manifestuje się wypływem surowiczym z worka spojówkowego, obrzękiem i zaczerwienieniem spojówek oraz mróżeniem oczu. Z czasem dochodzi do zakażeń innymi bakteriami i pojawia się wypływ śluzowo-ropny. Ostre objawy ustępują po trzech - czterech tygodniach. Choroba sporadycznie może przenosić się na ludzi.

  • dermatofitozie - zakażeń grzybami chorobotwórczymi. Najczęstsze zakażenia grzybicze u kotów to zakażenia Mikrosporum canis (tzw. grzybicy strzygącej). Zarazek ten atakuje głównie koty, ale człowiek ulega również zakażeniom. Chorują koty głównie w młodym wieku, najczęściej do dwóch lat. Sprzyjającymi okolicznościami do zakażenia są wystawy, pobyt w schronisku, krycie. Objawy to powstawanie dużych, okrągłych ognisk ułamanego równo włosa tuż nad skórą. Skóra jest lekko zgrubiała i pokryta szarym nalotem. Zmiany są zlokalizowane głównie na głowie, niekiedy na bokach ciała i brzucha.

 

Pierwsze szczepienia kociąt - powinny odbywać się między szóstym, a ósmym tygodniem życia, bo już układ odpornościowy kota będzie reagował na antygeny szczepionkowe, choć część z nich będzie zneutralizowana przez przeciwciała matczyne (odporność bierna). Właśnie między szóstym, a ósmym tygodniem życia następuje spadek poziomu przeciwciał biernych i należy układ immunologiczny włączyć do wytwarzania odporności czynnej (poszczepiennej).

Ponieważ odporność bierna może utrzymywać się dłużej niż do szóstego - ósmego tygodnia życia, szczepienia należy powtórzyć zazwyczaj po trzech - czterech tygodniach, zgodnie z zaleceniami producenta szczepionek oraz z zaleceniami prowadzącego lekarza weterynarii.

Są oczywiście sytuacje odmienne, zmieniające plan szczepień kociąt. Dotyczy to kotów z hodowli, schronisk dla zwierząt, sklepów zoologicznych, gdzie duże zagęszczenie zwierząt, ciągła ich rotacja, może nieść zagrożenia zakażeń wcześniejszych. W tym wypadku szczepienia powinno wykonywać się przed szóstym tygodniem życia, ale tylko przeciwko chorobom, które występują w danym środowisku. Wtedy stosuje się szczepionki jedno ważne, uodparniające, przeciwko jednej chorobie. Szczepienia kociąt należy wykonać dwu - trzykrotnie, w zależności od wieku, w którym rozpoczęto szczepienia.

I tak szczepienie w szóstym, dziewiątym i dwunastym tygodniu życia, lub w dziewiątym i dwunastym tygodniu życia, daje prawdopodobne 95% zabezpieczenie kociąt. Omawiane powyżej terminy szczepień dotyczą panleukopenii, zakaźnego kataru kotów, białaczki, chlamydofilozy. Dorosłe koty powinny być doszczepiane przeciwko tym chorobom corocznie.

Szczepienie przeciwko wściekliźnie powinno być wykonywane w trzecim - czwartym miesiącu życia i powtarzane co rok lub 3 lata, zgodnie z zaleceniami producenta użytej szczepionki. Mimo braku w Polsce obowiązkowego szczepienia kotów przeciwko wściekliźnie, wszystkie koty wychodzące na zewnątrz powinny być szczepione (z uwagi na bezpieczeństwo własne i naszego pupila).

Szczepienia przeciwko grzybicy wykonuje się jako wspomagające leczenie lub profilaktycznie w dużych skupiskach kotów zagrożonych dermatofitozą.

Planowo prowadzone szczepienia, w odpowiednich okresach życia kota, w porozumieniu z prowadzącym lekarzem weterynarii, nie wyrządzą szkody naszym zwierzętom, a zapobiegną groźnym chorobom, które możemy zwalczać przez profilaktyczne szczepienia.

Bibliografia:

  • T. Frymus "Wirusowe, bakteryjne, grzybicze i prionowe choroby kotów",
    Psychoedukacja Warszawa 2005
  • R. Schultz "Weterynaria po Dyplomie", vol. 1 nr 3, maj 2000,
    "Współczesne i przyszłe programy szczepień psów i kotów",

     

Lecznica As 2012